WeCreativez WhatsApp Support
Merhaba! Doktorumuz Sorularınızı Bekliyor
Size Nasıl Yardımcı olabiliriz
Sağlıklı Yolculuk ve Yolcular

Sağlıklı Yolculuk ve Yolcular

Yolculuk ve Yolcular

a) Yolculuğa hazırlık Bir kimse yola çıkmak istediğinde, öncelikle vücudunu sıcağa, soğuğa, susuzluğa, açlığa uykusuzluğa alıştırmalıdır. Eğer yola yaya olarak çıkacaksa yürümeye vücudun alışkın olması lazımdır. Yolculukta yenilecek besinlere kendi bedenini yavaş yavaş alıştırmalıdır. Bir kimse, eğer sıcak havada yolculuk edecekse, beslenme ve hamam alışkanlığını terketmeli; eğer soğuk havada seyahat edecekse açık bir yerde biraz oturmalıdır ki böylece, sahra havası ile bedeni uyum sağlamış olsun.

Yolculuğa çıkmadan önce beden hareketlerini alıştığından fazla yaparak vücudunu hazırlamalıdır. Yolculuk öncesi kan aldırma (fasd) ve müshîlle beden temizlenmelidir. Yolculukta doluluktan (imtilâ) sakınmak gerekir. Tok karınla ata binilmemelidir. Yemekler konakladığında yenmelidir. Ata bineceği vakit yenilmezse suya da ihtiyaç hissedilmez. Yemek hazmedilmeden ata binildiği takdirde insan su içme ihtiyacı hisseder; sonuçta rahatsızlık hasıl olur.

b) Sıcak günlerde yolculuk Sıcak havada sefere çıkacak kimse, tohmekân tohumunu dövüp, sirke ile karıştırıp içmeli veya suyu sirke ile karıştırıp içmelidir. Baş örtülerek güneşten korunulmalıdır. Ata binmeden önce arpa kavudu meyve sularıyla (yemişler şerbeti) veya soğuk suyla karıştırılıp yenir. Konak ve duraklarda menekşe yağı ile miski ayak tabanına sürmek gerekir. Ayrıca burun deliklerine sürüp genize çekilmelidir. Yolculukta, Türkçe samyeli denilen “seMûm yeli” estiği takdirde korunmak gerekir. Samyeli sıcaktır, estiğinde değdiği insanı helak eder. Nereye değse o yer üzülür, yapışılınca ele gelir. Böyle bir durumda ağız ve burun çok iyi örtülmelidir. Mesela ayran içine soğan doğranıp yenilir. Burun ve kulağa menekşe yağı veya kabak yağı damlatılır. Samyeli dokunan kimse el ve ayağını soğuk suyla yıkamalıdır. Ayrıca, soğuk suya girip içinde oturmak ta faydalıdır. Başa gül suyu veya gül yağı sürülür. Ayrıca, “tohmekân yaprağı” varsa, onu pişirip yemek faydalıdır. Marul ve hıyar türü sebzeler yenmelidir. Suyu ise içmeyip mazmaza ve gargara yapmakla yetinmek gerekir. Susuzluk kesilmezse azar azar içmelidir. Sıtması yoksa, ekşi ayran içip sarımsak yemek gayet uygundur. Şifası görülür.

c) Soğuk zamanlarda yolculuk Yolculukta soğuğa kapılan kimse, kapalı bir mekana ulaştığında hemen kendini kalın elbiselerle ısıtmamalı, doğrudan sıcak yere girmemelidir. Ateş kenarına oturmamalıdır. Yavaş yavaş sıcağa girilmelidir. Sıcak yerden de aniden soğuğa çıkmamalıdır. Ayakkabılar dar olmamalıdır. Ayaklara zeytinyağı, ferfiyûn yağı veya kust yağlarından hangisi varsa onlardan birisi ısıtılıp sıcak sıcak sürülmelidir. Soğukta yolculuk yapacak kimse, ayak parmaklarına keçi kılını veya at yelesi kılını kağıt veya pamukla sardıktan sonra ayakkabı giymelidir. Yemeklere sarımsak ile inek yağından yapılmış sayağını bol katmak faydalıdır. Tipi olan günde mideyi aç bırakmamalı, yemek yemeden ata binilmemelidir. Aynı şekilde aç olarak yaya da yola çıkılmamalıdır. Soğuğa karşı alınacak bazı önlemler şunlardır: -Bir dirhem kâsni yenmeli; ayrıca bir dirhem Kâsniyi, altmış dirhem bal şerbeti içine ezip içmek de vücudu sıcak tutmak için çok iyi bir yöntemdir. “kavud her kavrulmuş nesneye derler gerek buğday olsun gerek arpa olsun Lâkin tıb kitaplarında zikr olunsa arpa muraddır Arabîde suyak derler bi-aynihi kavrulmuş un murad olunur fe-efhem” (Derkenâr)

Soğukta ata binen kişi, ateş kenarına vardığında eline ayağına katran sürülürse soğuk vurmaz. Ferfiyûn yağıyla veya sarımsak ile katran sürülürse, yukarıda belirtildiği gibi bir parça keçi kılı parmaklara konulunca kesinlikle soğuk etki etmez. -Soğuktan ayakları etkilenen kimse ayakları kaynatılmış şalgam suyuna sokulur, bir müddet bekletilir. Oldukça faydalı bir yöntemdir. Sapıyla kaynatılan şalgam daha da faydalıdır. Şalgam bulunmadığı takdirde saman da bu iş için uygundur. Ancak su ılık olmalıdır. En iyi tedavi şalgam ve saman ile yapılandır. Ayrıca turak otu, pâpâdya ve kelemden herhangi birisi kaynatılır, ılık halde ayak içine sokulup bir müddet bekletilir. Bu otların içine kuru incir de katılıp kaynatılabilir.

Soğuğa maruz kalmış organlar için uygulanacak ilk yardım ve diğer tedavi yöntemleri de şöyledir:

Şalgam pişirilip bezir yağıyla yakı yapılır. -Tarhanayı kaynatıp ayağa sürmek de uygundur. -Kesinlikle ateş kenarına varıp el ve ayaklar ısıtılmamalıdır. -Eğer üşüyen uzvun rengi değişmişse, uzvu sıcak su içine koyup, hacâmat yapmalı. Kan akarak durana kadar devam etmeli; kan durunca “kil-i Ermenî”yi su ve sirke içinde ezip o uzva sürmelidir. -Eğer uzuv çürümeye başladıysa, hiçbir şey fayda etmez. Cerrahî müdahale ile orayı kesip temizlemeli. Daha sonra merhemle kapatmalıdır. “Bezr-i katûnâ” lu’âbını, yumurta akıyla kesîrâ ve “zamk-ı arabî” ile karıştırıp sürmek gerekir.

d) Yaya ve gemi yolculuğunun bazı sıkıntıları için öneriler Yaya yolculuk yapan kimsenin butları ve oturacak yerleri birbirine sürtünmekten rahatsız olursa, soğuk su vurup açık havada bırakmalıdır. Her saat başı bir parça bez gül suyuyla ıslatıp üzerine konur. Ayrıca mürdesengi gül suyuna ezilip sürülür. Pâpâdya yağı sürmek de fayda ettiği gibi yorgunluğunu da alır. Bu durumda ekşilerden perhîz etmek gerekir. Yayan yürüyen kişi, horozun kanadı ucunda olan deliklice kemiceği yanında taşısa yorulmaz. Gemiye binen kişiye kusma isteği gelse, buna engel olunmamalı; rahatça kusmaya bırakılmalıdır. Kusma aşırı olursa o zaman ayva veya nâr yedirilir. Koruk suyuyla mercimek pişirilip yenir. Böylece mide ağzı kuvvetlenir. Özellikle naneyle yenmelidir. Ayrıca, yarpuz, ekşi nâr, nârenç, turunç macunu veya gülbeşeker yemek de gayet faydalıdır. “lu‘âb bir koyu sudur bal gibi uzanır hattâ hatmî tohmunu suya ıslasalar lu‘âb hâsıl olur” (Derkenâr)

Alıntı: Yadigar

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

MENÜ